Posts

Showing posts from 2011

«Ճարտարապետական էլիտայի» բարոյական արժեքների չափը

Հայկական ճարտարապետության արդի խնդիրների, Երևանի դիմագծի պահպանման, պատմամշակութային շենքերի ոչնչացման և փոխարենը երկնաքերեր կամ հյուրանոցներ կառուցելու խնդիրների շուրջ HayNews.am-ը զրուցեց ճարտարապետ, քաղաքաշինարար Սարհատ Պետրոսյանի հետ: Ստորև ներկայացնում ենք հարցազրույցը.

«Մոսկվա» կինոթատրոնի և «Գոլդեն Թուլիփ» հյուրանոցի հարևանությամբ քննարկվում է Երևանի ամենաբարձր՝ 50 հարկանի շենքի` «Պարսկական աշտարակ»-ի («Persia Tower») կառուցման նախագիծը: Երևանի գլխավոր ճարտարապետ Նարեկ Սարգսյանն էլ ոչ մի դեմ միտք չի արտահայտել այս կապակցությամբ, այլ ուղղակի ասել է, թե դեռ քաղաքաշինական խորհրդում չի քննարկվել այն: Ի՞նչ եք կարծում` նախագիծը կիրականացվի՞:
-Աբովյան փողոցում 50 հարկանի շենքի նախագիծը վերջին ճարտարապետական աղավաղումների տրամաբանական շարունակությունն է: Սա նույնն է, եթե Շանզելիզե փողոցում նման նախագիծ իրականացվի: Բայց, եթե կարող է Հանրապետության հրապարակում գմբեթ կառուցելու ծրագիրը քննարկվել, ապա «Պարսկական աշտարակ»-ի նախագիծը միանշանակ օրինաչափ է: Պարզապես ես զարմանում են այդ մարդկանց…

Մամլո հաղորդագրություն

Image
Մամլո հաողրդագրություն

ք. Երևան, 8 նոյեմբեր 2011թ.


Մենք, Մոսկվա կինոթատրոնի ամառային դահլիճի քաղաքացիական նախաձեռնության անդամներս ձեռնամուխ ենք լինում ուրբանլաբ Երևան Քաղաքաշինության ժողովրդավարացման ինստիտուտ հասարակական կազմակերպության ստեղծմանը։ Այն իրենից ներկայացնում է շահույթ չհետապնդող, բազմադիսցիպլին հետազոտահեն նախագծային կազմակերպություն և նպատակ ունի մասնակցային որոշումների ընդուման տրամաբանության հիման վրա բարելավել մարդածին միջավայրի որակը` քարոզելով մարդկանց առողջ ու որակյալ միջավայրում ապրելու իրավունքը միջավայրի ձևավորման հիմնական պատասխանատուների՝ ճարտարապետների, քաղաքաշինարարների և այլ հարակից մասնագետների սոցիալական դերակատարության կարևորմամբ։




Ներբեռնել այս հղմամբ։

-- © 2009 - 2014 // urbanlab Yerevan, an Institute for Democratization of Urban Planning /// www.urbanlab.am

Երեւանը կառուցվում է քանդելով

Մեր զրուցակիցն է ճարտարապետ, քաղաքաշինարար, «Պահպանենք Հանրապետության հրապարակը» նախաձեռնության անդամ Սարհատ Պետրոսյանը 


Սարհատ, վերջին օրերին քանդեցին ճարտարապետ Ռաֆայել Իսրայելյանի տունը, և որևէ կերպ հնարավոր չեղավ այն փրկել: Սկսած Մոսկվա կինոթատրոնի ամառային դահլիճից` մինչև այսօր տեղի ունեցող ճարտապետական աղավաղումների դեմ եք պայքարում, սակայն շոշափելի արդյունքի չեք հասնում. թերևս միակ հաջոդությունը Մոսկվա կինոթատրոնի ամառային դահլիճի դեպքում գրանցվեց: Ինչո՞ւ չունենք շոշափելի արդյունքներ: 
Ես այն կարծիքին չեմ, որ ընդհանրապես արդյունքի չենք հասնում, որովհետև եթե համեմատենք 2004-ի հետ, այն ժամանակ զրոյական արդյունք էր: Այսօր գոնե 20-30 տոկոս արդյունք ունենք`Մոսկվա կինոթատրոնի ամառային դահլիճի հարցում, կառավարության շենքի գմբեթի հարցում կարծես հասկացան, որ խելամիտ գաղափար չէ: Վերջին երկու տարվա մեջ ամենաշոշափելի կորուստը Ռաֆայել Իսրայելյանի տունն էր: Շատ հաճախ նման դեպքերում մեր խոսակցություններն իրավական խնդիրների մասին են, այսինքն` և օրենքը, և ենթաօրենսդրական փաթեթը, որը պետք է ճարտար…

Ռաֆոյի տունը էլ չկա...

Image
Ուզում էի այսօր մի բան գրեի Ռաֆոյի տան քանդման մասիա, են էլ տեսա Արսեն Կարապետյանը արդեն գրելա ու շատ լավա գրել ու դժվար կարողանամ իրա պես կիրթ գրեմ այդ ամենի մասին առանց հայհոյելու։ Դրա համար դնում եմ իր ամբողջ նյութը + Հայկ Բիանջյանից մի նկար։




Ճարտարապետ Ռաֆայել Իսրայելյանի տունը այլեւս գոյություն չունի, իսպառ ջնջվեց երկրագնդի երեսից

Երկար խոսելու տրամադրություն չկա, էս ոնց-որ օրագրիցս խառը մտքեր են, էլի, որ գրեմ երկար՝ հա կգրվի

Ինձ ասում են. ախար արժեք չուներ: Դե երւի, նայած արժեքը որն ա /ըտենց ոչ առանձին ատամն արժեք ունի, ոչ առանձին մարդը/; գնահատելու տարբեր եղանակներ կան: Եթե առանձին եք դատում, ապա կարող ա եւ չունի, իհարկե, ոչ նոր խոսք է, ոչ հին դասականի նմուշ, բայց էդ տեսակետից ոչ միայն Երեւանը, այլ ցանկացած քաղաք 70-90 տոկոսով քանդելու ենթակա է: Բայց կա նաեւ միջավայր հասկացողությունը, որի որակը եւ արժեքը չի գնահատվում զուտ բանաձեւերով: Կան նաեւ ուրիշ կարեւոր բաներ, օրինակ, հիշողություն, հարգանք եւ այլն: Ինձ ասում են. հո բոլորի տները չենք պահելու ինչ ա եսիմ ով ա ապրել; չէ, իհարկե…

Մոտ է ժամանակը, երբ իշխանությունները հաշվի կնստեն հասարակության հետ

Անհեռատես քաղաքականության հետևանքով Երևանի պատմամշակութային և ճարտարապետական ժառանգությունն այսօր հայտնվել է մասնավոր սեփականատերերի ձեռքում: Եվ եթե «Վերահսկվում է պետության կողմից» կնիքի շնորհիվ դեռ ինչ-որ բան պահպանվել է` անկասկած մի օր դրանք էլ ինչ-որ հնարքով կսեփականաշնորհվեն` հանձնվելով որևէ ձեռներեցի քմահաճույքին: Իսկ թե ինչ կլինի հետո` արդեն հայտնի է: Տխուր նախադեպերը մեր աչքի առաջ են: Մեր հյուրն է ճարտարապետ, քաղաքաշինարար Սարհատ ՊԵՏՐՈՍՅԱՆԸ:

- Չնայած Երևանի «Պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների պետական ցուցակում» ընդգրկված շինություններն ազգային սեփականություն են, այսօր դրանց մի մասն այլևս գոյություն չունի, մյուսներն էլ կործանման եզրին են: Ո՞վ է պատասխանատու այդ կամայականությունների համար:
- Պատմական հուշարձանների դեմ ոտնձգությունները մեծ թափ առան հատկապես Հյուսիսային պողոտայի կառուցապատման ժամանակ, երբ շինությունների պահպանման համար իրավական հենք չկար: Ճիշտ է` օրենք գոյություն ուներ, սակայն այն հղում էր կատարում կառավարության որոշմանը, որն էլ «չեզոքացնում» էր այդ օրենքի…

20-ամյա անկախ քաղաքաշինությունը

Image
Սա ցուցադրվում էր ճարտարապետության ազգային թանգարանում մի քանի ամիս առաջ։
Հեղինակը եթե չեմ սխալվում 12 տարեկան Վահագն է։
Ներկայացնում եմ առանց մեկնաբանության։






© 2009 - 2011 /// Sarhat Petrossian

ԳԼԽԱՎՈՐ ՃԱՐՏԱՐԱՊԵՏԻ ԻՆՍՏԻՏՈՒՏԸ ԾԻԾԱՂԵԼԻ Է

Ըստ ճարտարապետ, քաղաքաշինարար Սարհատ Պետրոսյանի, հաճախ Թամանյանն օգտագործվում է խմբային կամ անձնական շահերի համար:

Կառավարության շենքի ետնամասում աշտարակի կառուցման գաղափարը, որը ներկայացվում է թամանյանական մտահղացում, բուռն արձագանք է առաջացրել հասարակության եւ մասնագետների շրջանում: Facebook- ում էլ գործում է «Փրկենք Հանրապետության հրապարակը» նախաձեռնությունը, որի անդամները կարծում են, թե աշտարակի կառուցման մասին որոշումը ժամանակավրեպ է եւ սխալ: Նույնիսկ անեկդոտներ են շրջանառվում սոցիալական ցանցերում, թե Երեւանի գլխավոր ճարտարապետ Նարեկ Սարգսյանը Թամանյանի արխիվներից գտել է նրա կորած նախագիծը: «Առավոտը» զրուցեց ճարտարապետ, քաղաքաշինարար, «Պահպանենք Հանրապետության հրապարակը» նախաձեռնության անդամ Սարհատ Պետրոսյանի հետ, ով ժամանակին պայքարել է նաեւ «Մոսկվա» կինոթատրոնի ամառային դահլիճի քանդման դեմ:
Մեկնաբանելով հայտնի անեկդոտը եւ հանրային հետաքրքրություն ներկայացնող հարցի վերաբերյալ բուռն արձագանքը, Ս. Պետրոսյանն ասում է. «Ինձ դուր է գալիս, որ այդ ամենի մասին բարձրաձայնվում է, որովհետե…

Քաղաքաշինությունը կոռումպացված համակարգ է

Հարցազրույց քաղաքաշինարար, ճարտարապետ Սարհատ Պետրոսյանի հետ

- Վերջին տարիներին մայրաքաղաքի տեսքը քաղաքաշինության հետեւանքով, հատկապես կենտրոնում, այնպես է այլակերպվել, որ չգիտենք՝ սրան Երեւա՞ն անվանենք, Արեւե՞լք, թե՞ Արեւմուտք: Բոլորս դժգոհում ու ափսոսում ենք մեր քաղաքի աղճատման համար, բայց կոնկրետ չենք նշում, թե ինչի հետեւանք է նման մոտեցումը:


- Առկա իրավիճակն արդյունք է սկզբնական շրջանի անկազմակերպ կառավարման, որը հետագայում երկու զուգահեռ ուղղությամբ զարգացավ: Մեկը ստեղծեց միջին կարգի՝ ոչ լավ, ոչ վատ, օրենսդրական եւ ենթաօրենսդրական ծրագրերի փաստաթղթեր՝ միջին կարգի մասնագետների կողմից, ովքեր, դատելով նրանց գործելաոճից, հստակ չեն տիրապետում խնդրին:

Մյուսը կոռուպցիա կոչվածն է, որը հատկապես ճարտարապետության ու քաղաքաշինության ոլորտում ենթադրում է հսկայական տնտեսական լծակներ: Այս պահին տպավորություն ունեմ, որ բոլոր կողմերի մոտ կա քաղաքական պատրաստակամություն՝ այլեւս այդպես չաշխատել. հատկապես Երեւանի քաղաքապետի գործելաոճում եմ տեսնում այդ ցանկությունը:

Սակայն այն անցյալը, որ ունեցել է այ…

Նարեկ Սարգսյանի անունը կապվում է Երևանի կանաչ տարածքների ոչնչացման հետ

«Առաջին լրատվական»-ի զրուցակիցն է ճարտարապետ, քաղաքաշինարար, «Պահպանե՛նք Հանրապետության հրապարակը» նախաձեռնության անդամ Սարհատ Պետրոսյանը:

-Սարհա՛տ, օրերս Երևանի գլխավոր ճարտարապետ Նարեկ Սարգսյանն անդրադարձել է կառավարության շենքի գմբեթի խնդրին: Մասնավորապես, նա նշել է, որ կառավարության շենքի գմբեթի կառուցմանը դեմ են ոչ թե հասարակության մեծ մասը, այլ ընդամենը մի քանի երիտասարդներ, որոնց հաջողվում է մեծ աղմուկ բարձրացնել: Նա նաև նշել է, որ ընդդիմացողները չունեն հիմնարար, կառուցողական մոտեցում և լուծում չեն առաջարկում խնդրի կապակցությամբ: Կարո՞ղ եք այսօր ավելի հիմնավոր ներկայացնել:

-Անկեղծ ասած, որոշել էի`Նարեկ Սարգսյանի`ասուլիսում հնչած հեռուստասերիալային մակարդակի մեկնաբանություններին չարձագանքել և ուղղակի խորհուրդ տալ նրան՝ դրա փոխարեն ժամանակակից մասնագիտական գրականություն կարդալ, մի քիչ էլ ծանոթանալ ՀՀ քաղաքաշինության ոլորտի օրենքներին: Ուղղակի մի կետի կանդրադառնամ, որը կհիմնավորի, որ ինչ ես ասել և ասում եմ`օդում ասված խոսքեր չեն: Մասնավորապես կանդրադառնամ նրա այն բնորոշմանը, որ ես …

կրեածիվ մտքեր...

Մոտ մեկ տարուց ավել է ինչ մեր կատարած աշխատանքի արդյունքները սկսել են երևան գալ։ Մոտ մեկ տարի է որ մեր 6-7 տարվա շարունակական աշխատանքի արդյունքում թե հասարակությունն է շատ խոսում ճարտարապետության մասին, թե իշխանություններն են հասկացել որ իրանց շուրջը միջակություններ են, թե ճարտարապետների մեջ են առաջացել երիտասարդներ որոնց նպատակը պատվեր թռցնելն չի այլ իրականում ցանկանում են քաղաքաշինության ոլորտում նոր որակ մտցնեն։ Ու հիմա ինչ որ մարդիկ հասկացել են հանրային կառավարման ոլորտի թափանցիկության մասին, երբ երկու բառ առանց վիրավորելու խոսելու կարողություն չունեն, առաջացել են մարդիկ ովքեր քաղաքաՇԻՆԱՐԱՐ են որոնք կյանքում մեկ էջ չեն կարդացել, էլ չեմ ասում գրելու մասին... ու հիմա դառնում են դերակատար։

Մի խոսք կա չեմ հիշում ովա ասել, հեղափոխությունը հղացնում  են խենթերը, իրականացնում են ճարպիկները, վայելում են տականքները... ակամայից դա եմ ուզում հիշել։ չնայած դեռ հղանումա հեղափոխությունը կամ իրականացնում են գրպանային հեղափոխականները... ու ցավոք դրանց թվում են երիտասարդներ։ Միշտ մտածում էինք որ է…

Մի հատ էլ հին նյութ

այս մեկի թվականը 2004 է ցույց տալիս, չեմ էլ հիշում տպվել է թե ոչ... 


Թե ինչպես Թամանյանը սկիզբը դրեց հայկական Լաս Վեգասին… ու ինքն է չիմացավ թե ոնց

Այս հոդվածը մի գուցե եւ չլիներ եթե մի քանի օր առաջ Ազատության հրապարակին հարող տարածքում որտեղից սկսվում է Հյուսիսային ՙչարաբաստիկ՚ պողոտան չհայտնվեր սովորական կապույտ գույնով,  խնամքով փակված նոր շինարարական հրապարակը։ Փորված ծավալի չափերից ենթադրվում է կապիտալ շինության կառուցում, որն ի դեպ արդեն երկրորդ է այս տարածքում։ Եվ այսպես որոշ գրաֆիկական անձնական ուսումնասիրություններից հետո հայտնի դարձավ հետեւյալ պատկերը՝ եթե 90-ականների սկզբին այս հրապարակի ողջ մակերեսի  47.6%-ն էր կանաչապատ, անցած տարի դրանք կազմեցին 32.1%-ը, իսկ այս տեմպերով դրանք  ամռան վերջին կկազմեն 22%։ Այսինքն Ազատության հրապարակի կանաչապատ մակերեսը վերջին տասը տարում նվազել է 53.8%-ով, այն դեպքում երբ ցուրտ ձմեռներին այստեղ չեն եղել ծառահատումներ։ Այս բոլորը կատարվել են հիմնականում վերջին 3-4 տարիներին։

Եթե մինչ 2001 թվականը այնտեղ կառուցված շինությունները, հիմնականում…

Շատ հին հոդված...

Այս նյութը տպվել է Առավոտ թերթի 2001 թվականի դեկտեմբերի 1-ի համարում։ 
Լավնա... :) Չնայած կարգավիճակի փոփոխությունա եղել, բայց իրականում կարող եմ թվականը փոխել ու ստորագրել հիմա...

ՀԱՐՑԵՐ՝ ՈՐՈՆՔ ՉԵՆ ՏՐՎԵԼ ՆԱԽԱԳԱՀԻՆ

ՙՊրն նախագահ, թույլ տվեք իմանալ, թե ինչու եք միայն այժմ, առաջին անգամ, հանդիպում ՙերեւի թե Ձեր երիտասարդական լավագույն տարիները՚ անցկացրած բուհի ուսանողական եւ դասախոսական կազմի հետ։ Չէ՞ որ նախընտրական արշավի ընթացքում միայն մեկ անգամ հանդիպեցիք ուսանողության հետ, այն էլ ԵՊՀ-ում, այն դեպքում, երբ մյուս թեկնածուները այցելում էին բուհերը մեկ առ մեկ:

Սա այն հարցն էր, որ ես նախ եւ առաջ կուզենայի տալ ՀՀ նախագահին, որին տվել եմ իմ ձայնը եւ, հավանաբար, կտամ նաեւ հաջորդ անգամ£ Կտայի այս հարցը, եթե ես էլ լինեի այն ՙհրավիրյալների՚ շարքում, որոնք մասնակցում էին հանդիպմանը եւ ՙռեկտորատներում չգրված՚ հարցեր էին տալիս...

Բայց չէ որ նախագահի նշած երրորդ տեղեկատվության աղբյուրը շփումներն են հասարակության հետ£ Այդ հասարակության մաս կազմողներին չի հետաքրքրում կաշառակերության մեջ խեղդված բո…

ճտին պարտքը

Երեկ մի դեպքի վկան եղա որ ինձ կարելիա ասել ցնցել բավականին խորը։ Ու մտածում էի արդյո՞ք այդ մասին պետք է գրեմ թե ոչ... մտածեցի դրա հանրայնացումը միգուցե այդքան էլ գեղեցիկ չընկալվի։
Սակայն այսօր որոշեցի տնտղեմ թե ինչ կատարվում Մենք ենք մեր քաղաքի տերը նախաձեռնության կողմից ստեղծված Ֆեյսբուքի Բաց ճարտարապետական ֆորումի անցուդարձը (իդեպ որի անդամությունից հրաժարվել եմ, բայց պարբերաբեր նայում եմ ինչ է կատարվում)։ Այնտես Վահրամ Սողոմոնյանթ Վիշապների այգու հաղթանակի միջոցառման հրավերն էր տեղադրել որի տակ եղած մեկնաբանությունները ներկայացնում եմ առանց խմբագրման.
Vahram Soghomonyan ճարտարապետների օգնոթյամբ էս հաղթանակները մի քանի անգամ ավելի շատ կլինեն ..........
Telemak Arch դե ճարտարապետները ինչ, ուր՞... օգնությունը ուր~ ինչի մասին ա խոսքը... չճարտարապետներն են որ դիմանում են մեզ...
Telemak Arch կամ սենց... եթե իրավաբանները, քաղաքագետները և պարզապես քաղաքացի չճարտարապետները մեր ճարտարապետների չափ գոնե լինեին էտ մի քանի անգամ ավել հաղթանակից մի քանի անգամ ավել կհաղթանակեինք... Էլ չասած որ, եթե …

Բողոքողները...

Image
Ջուխտակ վանքԵՐ...

 Մակարավանքում Մկրտարան 

 Մակարավանքում հատակապատում...  թե խի չեմ ջոգում....

Մակարավանքում խորան-ա-ռեմոնտ
 Մակարավանքի մաման...

Դիլիջան համա հայկական ֆինանսական կենտրոնի  եվրո պատմա ֆինանսա երկրագիտական թանգարան

Հավանաբար Տիգրան Մեծ

Հաղարծին ա ԹԱՓ...

 Ռեստավրացիա ա լա Կասկադ

 Շեյխ Լուսավորիչ

 քֆուր...

 սա գոմ չէ,  այլ Հաղարծինի փոքր եկեղեցու Խորանն է

 ռեստավրացիոն տրյուկների բռնաբարում

 Հաղարծնին ***-պատկերը
 Չափագրված է 21-րդ դարում

 օբշիվկա...
 Պարզ լճի ստայանկան... կարար վաբշե ջրի վրա կախած լիներ...

Պարզ լճի հարևանությամբ տանում էին ինչ որ արմատուրաներ դեպի անտառ...  Զարգացրեք Ձեր պատկերացումը....

© 2009 - 2011 /// Sarhat Petrossian

"թամանյանի" գմբեթի սկզբունքները կամ ինչպես չի՛ կարելի գծել...

Image
© 2009 - 2011 /// Sarhat Petrossian

անձնական ու խմբային կապրիզները ճարտարապետությունում

նախորդ շաբաթների ակտիվ շփումը տարբեր սերունդներ ներկայացնող ճարտարապետների հետ բավականին հետաքրքիր տպավորություն թողեց։  Հայտնի է որ խորհրդային տարիներից մնացած ու նաեւ փոքրաթիվ արվեստագիտական հանրույթ հանդիսացող մեր ճարտարապետական հանրույթը դեռեւս չի կարողանում դատողություններ ներկայացնել մոառանալով իր անձնական ու խմբային հետաքրքրությունները։ Ու քանի որ բոլորը բոլորին գիտեն ու գոնե մի անգամ անձնական պրոբլմներ ունեցել են միշտ ինչ որ անձնական հաշիվ պարզելու խնդիր կա։ Հեռու եմ այն մտքից որ այդ մասին առհասարակ մտածել պետք չէ քանի որ բոլորս էլ ունենք մարդկային հիշողություն։ Սակայն հավատացած եմ եթե ուզում ենք որպես հանրույթ դիմագրավենք առկա մարտահրավերներին մի պահ պիտի սթափվենք ու մոռանանք ով ինչ է արել նախկինում ու փորձենք անցյալից ինչ որ բաներ չհիշեցնենք։ Նախկին վայրենի մրցակցության ու անառողջ հարաբերությունների շարունակումը էլ ավելի է խորացնելու այս ամենը։ Թե չէ բոլորը փորձում են իրենց անձնական խնդիրները լուծել։ Ինքս բերեմ իմ օրինակը։ Անցյալ երկու շաբաթների ընթացքում իմ առանց այն էլ փոք…

Մի քիչ գլխավորճարտարապետության մասին

կամ ինչպես փրկել Երեւանը

Վերջին մի քանի օրերին քաղաքաշինության եւ ճարտարապետության մասին այնքան է խոսվում, որ թվում է թե այս երկրում որեւէ ուրիշ քննարկելու բան չի մնացել։ Իրականում դա արդյունք է շատ երկար ու հետեւողական, սկզբնական շրջանում անարդյունավետ թվացող գործընթացի, որը սկիզբ է առել դեռեւս 2000-ականների սկզբին։ Վերջին շրջանում բուռն քննարկվում է քանդակագործ Չուբարյանի տան բակում կառուցվող բազմահարկի բնակելի շենքն ու Կաթողիկե եկեղեցու մոտ կառուցվող սբ. Աննա եկեղեցին, որոնց ավելի ուշ ավելացավ նաեւ Կառավարության շենքի աշտարակի դարակազմիկ գաղափարը։ Այդ ամենի գագաթնակետը հանդիսացավ Երեւանի նախկին գլխավոր ճարտարապետ Միքայել Հասրաթյանի հրաժարականն ու նոր գլխավոր ճարտարապետի՝ Նարեկ Սարգսյանի նշանակումը, որն այդ նույն պաշտոնն էր զբաղեցնում նաեւ նախկինում (1999-2004)։ Երեւանի նոր գլխավոր ճարտարապետ նշանակված Նարեկ Սարգսյանի վերադարձը քաղաքապետարան անակնկալի բերեց բոլորին, «փչացնելով» երեւանցիների ու ճարտարապետական հանրույթի բարձր տրամադրությունը, որոնք դեռ պատրաստվում էին տոնել «Մոսվկա» կ…